۞ طاق شیرین - آرمیده بر خاک ۞
نمای بالایی طاق شیرین
اين طاق كه يك اثر تاريخي دوره ساسانی است در شهرستان ایوان ( مسیر ایوان به طرف سومار ) قرار دارد که قدمت آن احتمالاً از تمام آثار ديگر موجود درمنطقه بيشتر است .
این اثر که به نام طاق شيرين وفرهاد معروف است از دو طاق با يك درب ورودي درست شده است . تمام بدنه اين طاق از سنگ هاي بسيار بزرگ كه با معماري خاص و بي نظير و بدون استفاده از ملات روي هم چيده شده است در سيلاب هايي كه از كوههاي پشت سر آن سرازير شده اند هم اكنون تماماً در زيــر خاك قرار دارد و به همين دليل در طول قرن هاي متمادي سالم مانده است .
دقت و ظرافت كاري در ساختن اين اثر خود بر جذابیت آن مي افزايد .در ورودي طوریست که بايد به حال نیم خیز وارد آن شد و ارتفاع درب ورودي كنوني حدود ۱۴۰ سانتي متر است . طول اثر حدود سه متر و عرض آن حدود 5/2 متر است و ارتفاع بنا۲۲۰سانتی متر و ارتفاع تا سقف ۱۸۰سانتي متر مي رسد . اين اثر بسيار مهم و با ارزش تاريخي در تنگ كوشك منشعب از رشته کوههای شره زول ودر جبهه جنوبی رشته کوه یاد شده (منطقه گرمسیری) ، در فاصله ۴۰کیلومتری شهر ایوان و ۷ كيلومتري از روستاي چهل زرعي و در ۴۰۰ متری سمت شمالی جاده دسترسی و آسفالته ايوان به طرف بخش سومار در کنار رودخانه فصلی قرار گرفته است .
کارشناسان می گویند کاربری بنا با توجه به موقعیت محل و درمسیر بودن آن احتمالاً اقامتگاه بین راهی موقت مانند چاپارخانه که شاید اخذ نوعی عوارض قانونی و غیره نیز قلمداد می شود.
آخرين مرمت و استحكام بخشي طاق در زمستان 84 توسط اداره کل ميراث فرهنگي ،صنایع دستی و گردشگري استان صورت گرفت .این اثر به شماره ۷۹۶۹ در تاریخ ۱۷/۱۲/۸۱ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
بلنداي گردنه رفيع «قلاجه»، آغازين سرزميني است كه نام و اعتبار خود را از كهن ترين تمدن هاي ايران زمين برگرفته است. «ايلام» خاستگاه مردماني است كه ورق ورق تاريخ ديرپاي ايران را تجربه كرده اند. اعتبار ديرينه اين خاك و بوم در كنار جنگل هاي انبوه «بلوط و بنه» و از حركت و خروش رودهاي سيمره و كنجانچم به آن زيبايي محسور كننده اي بخشيده و پرتوهاي روح افزاي آفتاب از فراز كوه هاي قد كشيده كبير كوه ، مانشت و ديناركوه سرزمين طلوع خورشيد را به زيباترين عروس دردانه زاگرس بزرگ تبديل كرده است. دره هاي شگفت، رودها و آبشارهاي طرب انگيز، غارهاي بي نظير، كوه هاي سر به فلك كشيده، اقليم هاي متنوع آب و هوايي، همجواري ديدني كوه و دشت، سادگي هزار رنگ طبيعت وحشي، صداقت فرهنگ و هنر و چشم اندازهاي بديع استان، ايلام را به شاهكار خلقت ايران تبديل كرده است. استان ايلام همچون ستاره اي تابناك بر آسمان تاريخ وفرهنگ ايران زمين مي درخشد وآثار تاريخي بسيار فراوان بجاي مانده از تمدنهاي گذشته حكايت از ريشه دار بودن تاريخ وفرهنگ اين ديار در قرنهاي گذشته دارد. براستي ديار ايلاميان كه از هزاره هاي قبل از ميلاد تاكنون به صلابت قلاقيران بوده است وآوازه مردان وزنان سخت كوش وحماسه ساز آن در بزم ورزم دهل وسرنا شنيده مي شود ، به عنوان استاني ميهمان نواز پذيراي گردشگران و دوستداران خود است . آري ايلام قاب ديدگان هر بيننده اي را مينوازد و دهان هر گردشگری را به شگفتي وحيرت وامي دارد .